Çankırı → Çorum
Antik Gangra'dan çıkıp İskilip'in tarihi ahşap ev dokusuna, Osmancık'ın 1489 Koyun Baba Köprüsü'ne, Çorum'un Ulu Camii ve leblebi geleneğine, Alacahöyük'ün UNESCO Tentative Hitit koridoruna ve **UNESCO 1986 Hattuşa Hitit başkentine** uzanan 200 km'lik İç Anadolu Hitit rotası.
Merhaba — ben Gül Dinç, Konya Selçuk Üniversitesi Turizm Bölümünden mezun kokartlı tur rehberiyim. Tatilpanosu.net için çizdiğim bu 200 km'lik rotada seni antik Gangra (Çankırı)'dan alıp Hitit koridorunun kalbi Çorum'a taşıyacağım. Yol boyunca İskilip'in 17.–19. yüzyıl tarihi ahşap evleri, Osmancık'ın 1489 Koyun Baba Köprüsü (19 gözlü (bugün 15 görünür) Osmanlı köprüsü), Çorum Ulu Camii (1706), Çorum Arkeoloji Müzesi (Hattuşa bulgularının ön sergisi), Alacahöyük (UNESCO Tentative Hitit sit alanı, Sfenksli Kapı MÖ 2. binyıl) ve UNESCO Dünya Mirası 1986 Hattuşa (Hitit imparatorluğunun başkenti, Aslanlı Kapı, Büyük Tapınak, Yazılıkaya kaya tapınağı) bekliyor.
Tur Planlayıcı
Başlangıç saatini seç, plan otomatik hesaplansın
Çankırı → Çorum Yolculuk Hazırlığı
Hazırlık
Bavul
Araç
Belgeler
Yol Güzergahı
Haritada bir durağa tıkla veya kartları aşağı kaydırarak harita otomatik o noktaya yaklaşır.
Çankırı — antik Gangra. MS 4. yy Gangra Sinodu. Tuz Mağarası seansı ile rahatla, yola çık.
Tavsiyem: sabah 09:00 Tuz Mağarası seansı, 10:30 yola — İskilip'e öğle öncesi varırsın.
Çankırı antik Gangra; 4. yy Sinod şehri.
- ›Tuz Mağarası rezervasyonlu.
- ›Yakıt tam.
- ›Yol D100 + D785.
Burada Önerdiklerimiz
Çankırı'dan doğuya D100/D785 üzerinden **İskilip**'e 65 km.
İskilip'e geldin — Çorum'un kuzey ilçesi, 17.–19. yy Osmanlı tarihi ahşap ev dokusunu koruyan sakin bir kasaba. İskilip Kalesi (Roma-Bizans-Osmanlı katmanlı) üzerinden kasaba panoramik görülür. İskilip Dolması (etli pilavlı dolma) ve İskilip tulum peyniri coğrafi işaret tescillidir; öğle yemeği için iyi bir durak. Çarşıda ahşap saçaklı evler, cumbalı pencereler, küçük esnaf ekonomisi.
Tavsiyem: İskilip'te 1 saat yeterli. Kale tırmanışı 15 dk dik; dolma yerinde yemek klasik (isim verimiyorum).
İskilip antik Bleidus/Iscilip kökenli, Roma-Bizans sonrası Osmanlı'ya katılmış kasaba. İskilip Dolması ve tulum peyniri coğrafi işaret tescilli yerel ürünlerdir.
- ›Dolma öğle ziyareti klasik.
- ›Ahşap ev fotoğrafı sabah ışığı iyidir.
- ›Kale tırmanış 15 dk dik.
- ›Tulum peyniri vakum ambalajlı al.
Burada Önerdiklerimiz
İskilip'ten güneydoğuya **Osmancık**'a 35 km iniş.
Osmancık'a geldin — Koyun Baba Köprüsü'nün olduğu Kızılırmak ilçesi. Köprü 1484–1489 arasında II. Bayezid döneminde inşa edilmiş, 19 gözlü ve yaklaşık 250 m uzunluktadır (bugün nehir kenarı sedimantasyonu nedeniyle 15 göz görünür); Anadolu'da Osmanlı döneminde inşa edilmiş en uzun taş kemer köprüsü kabul edilir. Adını 15. yy mutasavvıf Koyun Baba'dan alır — türbesi ilçe merkezindedir. Kızılırmak'ın en güzel köprü kadrajı burada çekilir.
Tavsiyem: köprüye nehir kenarından yaklaş; 16 gözün tamamını görmek için aşağı iniş patikası kullan. Fotoğraf için ikindi ışığı ideal.
Koyun Baba Köprüsü 1484–1489 arası II. Bayezid (1481–1512) döneminde Kızılırmak üzerine inşa edilmiştir; 19 gözlü (günümüzde nehir kenarı sedimantasyonu nedeniyle 15 göz görünür), yaklaşık 250 m uzunluğunda, Anadolu'da Osmanlı dönemi inşa edilmiş en uzun taş kemer köprüsü kabul edilir. Koyun Baba 15. yüzyıl Osmanlı mutasavvıfıdır; türbesi ilçe merkezindedir.
- ›Köprü aşağı iniş patikasıyla panoramik.
- ›Koyun Baba Türbesi ziyareti ücretsiz.
- ›Kızılırmak kenarı piknik alanları var.
- ›İkindi ışığı fotoğraf için ideal.
Burada Önerdiklerimiz
Osmancık'tan güneye **Çorum merkez**'e 55 km.
Çorum merkezine geldin. Şehrin asıl önemi, Hattuşa-Alacahöyük-Yazılıkaya üçgeninin ana arkeoloji müzesi olmasıdır. Çorum Arkeoloji Müzesi Hitit dönemi bulgularını — tabletler, heykeller, altın objeler — kronolojik sergiler. Ulu Cami 1706 tarihli klasik Osmanlı camiidir. Şehrin klasiği coğrafi işaret tescilli Çorum leblebisidir: nohudun kavrulup kabuğu soyulan versiyonu, Türkiye'nin en kaliteli leblebisinin buradan çıktığına inanılır. Merkez çarşıda leblebi kavuran onlarca atölye var.
Tavsiyem: Çorum Arkeoloji Müzesi'ni Hattuşa öncesi gez — kazı bulgularını bağlamda görürsün. Leblebi alışverişi vakumlu paketlerde tazeliği kaçırma.
Çorum Ulu Camii 1706 Osmanlı dönemi. Çorum leblebisi coğrafi işaret tescillidir. Çorum Arkeoloji Müzesi Hattuşa, Alacahöyük ve Yazılıkaya kazı bulgularının ana sergi mekânıdır.
- ›Müze pazartesi kapalı olabilir; Müze Kart geçerli.
- ›Leblebi vakumlu paket al.
- ›Ulu Cami namaz vakitleri dışı ziyaret.
- ›Çorum mantısı yöresel; İskilip dolmasından farklıdır.
- ›Konaklama için merkez otelleri yeterli.
Burada Önerdiklerimiz
Alacahöyük + Hattuşa nasıl yapacaksın?
Alacahöyük 45 km güney, Hattuşa 85 km güneydoğu. İkisi aynı günde zor; **3 gün toplam** gerek.
Çorum merkezinden güneye **Alacahöyük**'e 45 km.
Alacahöyük — Çorum Alaca ilçesinde, 14 kültür katmanı olan höyük yerleşim (310 × 275 m). Hatti dönemi (MÖ 2850–2450 tümülüsler) ve Hitit dönemi üst üste katmanlardır. Sfenksli Kapı MÖ 14. yy Hitit dönemi iki sfenks kabartmalı kale girişi. Alanda 14 Hatti kraliyet tümülüsü keşfedilmiş — altın diademler, bronz güneş kursları, bronz saplı demir bıçak (MÖ ~2500, Anadolu'da erken demir kullanımına kanıt). Bulgular Ankara Anadolu Medeniyetleri Müzesi'ndedir. Kazılar 1907'de başlamış, 1935'te Atatürk emriyle yeniden hızlandırılmıştır (Remzi Oğuz Arık + Hamit Koşay). Alacahöyük UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi'nde aday sitelerdendir.
Tavsiyem: Sfenksli Kapı replikadır; orijinal Ankara Anadolu Medeniyetleri Müzesi'nde. Alan küçük, 1.5 saat yeterli. Rehberli tur şart değil ama Hatti-Hitit geçişini kaçırmamak için faydalı.
Alacahöyük 14 kültür katmanlı höyük (310 × 275 m); Hatti (MÖ 3. binyıl tümülüsler MÖ 2850–2450) + Hitit dönemli. Sfenksli Kapı MÖ 14. yy Hitit dönemi. Kazılar 1907 başlangıç, 1935'te Atatürk emriyle Remzi Oğuz Arık + Hamit Koşay liderliğinde sürdü. UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi adayı.
- ›Sfenksler replika; orijinal Ankara'da.
- ›Alan açık, güneş kremi şart.
- ›Müze Kart küçük müzede geçerli.
- ›Yaz öğleci sıcak; erken sabah ziyaret.
Burada Önerdiklerimiz
Alacahöyük'ten güneydoğuya **Hattuşa** (Boğazkale)'a 35 km.
Hattuşa'ya geldin — Geç Tunç Çağı'nda (MÖ 17.–13. yy) Hitit İmparatorluğu'nun başkenti. 1986'da UNESCO Dünya Mirası olarak tescil edilmiştir (ref. 377). Alan geniş; Aşağı Şehir, Yukarı Şehir ve Büyükkale (kraliyet sarayı) olarak üç ana bölgeye ayrılır. Ana girişler: Aslanlı Kapı (iki aslan kabartmalı), Kral Kapısı (savaş tanrısı kabartması), Sfenksli Kapı. Büyük Tapınak şehrin merkezi tapınma alanıdır. 2 km kuzeydoğuda Yazılıkaya kaya tapınağı — Hitit pantheonunun tanrılarının kaya yüzeyine kabartmalarla gösterildiği açık hava tapınağı. 1906'da Hugo Winckler ve Osmanlı yetkilisi Theodor Makridi Bey çiviyazılı Hitit arşivini keşfettiler; Hitit dilinin deşifresi 20. yüzyıl başında Çekoslovak dilbilimci Bedřich Hrozný tarafından başarıldı. Kadeş Antlaşması bronz tableti buradan bulunmuş, bugün Ankara Anadolu Medeniyetleri Müzesi'ndedir. Alan geniş, araçla gezilir.
Tavsiyem: alana araçla gir, 6 km'lik sur hattını yürüyerek gezmek zor. Aslanlı Kapı → Kral Kapısı → Sfenksli Kapı → Büyük Tapınak sırasıyla dolaş. Yazılıkaya ayrı bir yer, 3 km güneydoğuda. Rehber bulma şansı yüksek.
Hattuşa Geç Tunç Çağı (MÖ 17.–13. yy) Hitit İmparatorluğu başkenti. 1986 UNESCO Dünya Mirası (ref. 377). Hugo Winckler ve Theodor Makridi Bey 1906 çiviyazılı Hitit arşivini keşfetti; Hitit dili deşifresi 20. yüzyıl başında Bedřich Hrozný tarafından başarılmıştır. Kadeş Antlaşması bronz tableti Hattuşa'dan, Ankara Anadolu Medeniyetleri Müzesi'nde sergidedir.
- ›Alan 1.8 km², araçla gez.
- ›Müze Kart geçerli.
- ›Yaz öğleci sıcak; erken sabah 09:00 giriş ideal.
- ›Rehber bulmak faydalı (Hitit hiyeroglifleri).
- ›Yazılıkaya ayrı bilet; 3 km güneydoğuda.
- ›Alan yaban hayvanlı; dikkat et.
Burada Önerdiklerimiz
Aslanlı Kapı
MÖ 13. yy iki aslan kabartmalı Hitit kale kapısı.
Büyük Tapınak
Fırtına Tanrısı Teşup + Güneş Tanrıçası Hepat'a adanmış Hitit tapınağı.
Yazılıkaya Kaya Tapınağı
Hitit dönemi kaya kabartmalarıyla Hitit tanrılarının gösterildiği açık hava tapınağı; Hattuşa'nın 2 km kuzeydoğusunda.
İpuçları
- ✓Çankırı Tuz Mağarası rezervasyonlu.
- ✓İskilip dolması + tulum peyniri klasik hediyelik.
- ✓Koyun Baba Köprüsü ikindi ışığında fotoğraf güzel.
- ✓Çorum Arkeoloji Müzesi Hattuşa öncesi bağlam verir.
- ✓Hattuşa alanı geniş, araçla gez.
- ✓Yazılıkaya ayrı bilet gerekir.
Uyarılar
- !Hattuşa alan açık, yaz sıcağında şapka + su şart.
- !Alan yaban hayvanlı; tek başına dolaşırken dikkat.
- !Koyun Baba Köprüsü aşağı iniş patikası ıslak havada kaygan.
- !Çorum Müzesi pazartesi kapalıdır genelde.
Tüm yolculuk tek bakışta
Yukarıda dakika dakika anlatılan tüm rotanın gün-gün kısa özeti. Tatilpanosu.net rehberi Gül Dinç'in dengelediği tempo — yola çıkmadan önce tek bakışta gözden geçirebilir, paylaşabilir veya yazdırabilirsin.
Alacahöyük + Hattuşa + Yazılıkaya
- 1Sabah Alacahöyük Sfenksli Kapı
- 2Öğle Hattuşa'ya varış
- 3Aslanlı Kapı + Kral Kapısı + Sfenksli Kapı
- 4Büyük Tapınak
- 5Öğleden sonra Yazılıkaya kaya tapınağı
- 6Akşam Çorum'a dönüş
Çankırı - Çorum hakkında
merak edilenler
Direkt D100 ile 115 km. Hattuşa + Alacahöyük detour ile 200+ km, 3 gün.
==1986== (ref. 377). Hitit İmparatorluğu başkenti MÖ 17.–12. yy.
Hitit dönemi kaya tapınağı; ziyarete açık Hitit tanrılarının kaya kabartmalarını sergiler. Hattuşa'nın 2 km kuzeydoğusunda.
Hayır, alanda **replika** vardır; orijinaller Ankara Anadolu Medeniyetleri Müzesi'nde.
Coğrafi işaret tescillidir; nohudun kavrulup kabuk soyulan versiyonu, merkez çarşıda onlarca atölyede taze üretilir.
==19 gözlü== ama sedimantasyon nedeniyle bugün 15 gözü görünür. ==1484–1489 arası II. Bayezid== dönemi inşa; Anadolu'da Osmanlı döneminin en uzun taş kemer köprüsüdür.
20. yüzyıl başında Çekoslovak dilbilimci **Bedřich Hrozný** tarafından çözülmüştür. Hattuşa'dan çıkan çiviyazılı Hitit arşivi deşifrenin anahtarıydı; arşiv ==1906'da Hugo Winckler ve Theodor Makridi Bey== tarafından bulunmuştu.
Alan 1.8 km², 3 saat minimum. Yazılıkaya ek 1 saat. Toplam tam gün.
Daha fazla rota ve seyahat rehberi için Tatilpanosu.net Yollar
Vardık.
Vardık.
Vardık — Çorum. Çorum Arkeoloji Müzesi'ndeki Hitit bulguları hafızanda, Hattuşa'nın Aslanlı Kapısı başının üstünde, Yazılıkaya'nın Hitit kaya tapınağı cebinde. 200 km önce Çankırı'da başlayan yol; İskilip ahşap konaklarından, Osmancık Koyun Baba Köprüsü'nün 16 gözünden, Alacahöyük Sfenkslerinden ve Hattuşa'nın MÖ 2. binyıl Hitit başkentinden süzülerek burada bitti. Aynı özenle çizilmiş diğer rehberler için Tatilpanosu.net bir tık uzakta. İyi Çorum'lar.
Yolculuğa Devam Et
İlgili Yazılar
Anadolu’nun Kayıp Devleri: Türkiye’de Dinozorlar ve Fosil Rotaları
Jurassic Park filmlerini izlerken aklınıza hiç şu soru geldi mi: “Acaba şu an üzerinde yürüdüğümüz Anadolu topraklarında, milyonlarca yıl önce T-Rexler kükrüyor muydu?” Cevap hem şaşırtıcı hem de biraz “denizli”. Bilimsel bir gerçekle başlayalım: Dinozorların dünya üzerinde hüküm sürdüğü Mezozoik dönemde (yaklaşık 250-66 milyon yıl önce), Türkiye haritasını gözünüzün önüne getirdiğinizde gördüğünüz o dağların, ovaların […]
Snowboard Rehberi – Türkiye’de En İyi Nerede Yapılır?
Snowboard ile kara hakim olmaya başladığınız andan itibaren sizin için vazgeçilmez bir hobiye dönüşecek, karın üzerinde başlayan bu keyifli macera Dünya’nın en büyük kış sporu olarak kabul edilir, peki snowboard nasıl yapılır? Hangi ekipmanlara ihtiyacınız olur? Türkiye’de nerelerde yapılabilir? Bu sorular aklınızı kurcalıyorsa gelin cevaplarını bulalım; Snowboard yapmaya başlamak için öncelikle düşmekten korkmamanız gerekli çünkü […]
Hitit Dönemleri Hakkında Bilgi
Hint-Avrupa dil ailesine mensup olduklarından dolayı genel kabul Avrupa kökenli bir topluluk olmalarıdır. 1930’larda Mustafa Kemal Atatürk öncülüğünde ortaya atılan Türk Tarih Tezi’ne göreyse bir Türk medeniyetiydi. Bilimsel çevrelerde ise Türk Tarih Tezi, romantik ve milliyetçi yönlerinin olduğu savlarıyla eleştirilmiştir. Bunun dışında, Türkiye Türklerinin kökeninin Orta Asya’ya dayandığı bilgisine karşın, son yapılan genetik araştırmalar Anadolu […]
Gül DİNÇ
Konya Selçuk Üniversitesi Turizm Bölümünden mezun kokartlı tur rehberi Gül Dinç tarafından bu bireysel tur mimarisi hazırlanmıştır.
TatilPanosu — 20 yıllık seyahat rehberi tecrübesi