Kahramanmaraş → Adana

Andırın'a girince yolun karakteri değişir; çam ve meşe karışımı orman arabanı sarar, hava birden 8-10 derece düşer. Rakım burada 600-700 metre; yaz ortasında bile rüzgar serin ve hafiftir. Kasabayı geçince sola, Ceyhan Nehri vadisine inen bir yol var — Berke Barajı havzası, dağların arasında sıkışmış mavi bir şerit. Bu suyun kaynağa en yakın hâlidir; aşağıda Ceyhan yavaşlayarak Çukurova'yı sulayacak, Adana'nın yanından geçecek ve Akdeniz'e dökülecek — ama burada hâlâ dar, hızlı ve soğuk. Araçtan çık, derin bir nefes al; bu yolun en oksijenlı noktası burasıdır. Köylülerden bir bardak çay içebilirsen, kasabanın saat gibi işleyen sabah rutinini de görürsün.

Kadirli küçük ama işlevli bir kasabadır; Karatepe'ye gelenlerin ikmal durağı, Çukurova ile Toroslar arasındaki geçiş noktası. Merkezde bir çarşı vardır, esnaf birbirine seslenirken sen öğle yemeği molasını burada yapabilirsin. Yüksük çorbası (küçük mantı boyutunda hamurlu et çorbası), analı-kızlı (içli köfteli bulgur çorbası) ve Kadirli tepsi kebabı yöreye özgü tatlar — spesifik bir mekân söylemiyorum, kasaba esnafına sor, seni doğru yere gönderirler. Vaktin olursa merkeze on dakika at: Alacami (Haçdağı Alacami) nadir bir katmanlı yapıdır, erken Bizans bazilikasından camiye dönüştürülmüş; küçük ama tarihi açıdan değerli.

Park girişinden içeri adımladığında orman yolu seni vadiye doğru indirir; Aslantaş Barajı'nın mavi yüzeyi ve karşı yamaçtaki tepe görünce doğru yerde olduğunu anlarsın. Karatepe-Aslantaş sadece bir arkeoloji sitesi değil — MÖ 8. yüzyıl sonunda Geç Hitit (Neo-Hitit) Kral Azatiwatas tarafından inşa ettirilen bu kale-kentin sur kapılarında ve duvarlarında, iki dilli yazıtlar ve kabartmalar orijinal yerlerinde duruyor; bu dünyada çok nadir bir şeydir. Güney Kapı ile Kuzey Kapı arasındaki yürüyüş yaklaşık 1.5 saat; her iki kapıda aslan ve sfenks kabartmaları, Luvi hiyeroglif ve Fenike alfabesiyle yazılmış aynı metni göreceksin. 1946'da Helmuth Bossert ve Halet Çambel bu bilingual yazıtları keşfetti; Luvi hiyerogliflerinin çözümüne açılan kapıydı bu taşlar. Azatiwatas yazıtlarda kendini Mukşas (Mopsos) soyundan tanıtır — Troya savaşı sonrası Anadolu'ya göç eden kahraman-kahinlerin mitolojik soyunu talep eder. Taşların önünde durduğunda bu iddia sana uzak gelmez; 2.700 yıl zaten çok geride değildir.

Ceyhan, Anadolu'nun bu köşesinde adını bir nehirden alan ender şehirlerden biridir; nehir şehirden önce vardı, şehir onun adını benimsedi. Ceyhan Nehri burada artık dar değil — Andırın'ın çam ormanlarında başlayan o hızlı akış, 100 km ovada yayılarak Çukurova'yı sulayan geniş bir koridor hâline gelmiş. Köprüden geçerken suya bak: sabahın erkeninden balıkçılar sıraya girer, öğleden sonra çocuklar kıyıda oynar. Bu basit sahne, Toroslar'dan ova'ya inişin tamamlandığını gösterir; artık deniz yakın. Osmanlı döneminden kalma nehir köprüsü ayakta, yeni köprüyle yan yana — iki nesil, aynı nehrin üzerinde.

Vardık. Adana seni önce siluetinden karşılar: Sabancı Merkez Camii'nin altı minaresi Seyhan Nehri kıyısında yükselir; fotoğraf için büyük nehir köprüsünden en iyi açıyı yakalarsın. Taş Köprü'ye yürü — Justinianus döneminde yenilenmiş, kökleri daha eskilere uzanan Roma köprüsü; Seyhan'ın üzerinde bugün de trafik geçiyor, iki binyıllık dayanıklılık bu köprünün en iyi açıklamasıdır. Arkeoloji Müzesi'ne vaktin varsa gir: Karatepe kazılarından gelen eserler de burada, Karatepe'yi gördükten sonra müzeyi gezmek hikayeyi tamamlar. Ve en önemlisi: Adana kebabı. Coğrafi işaret tescilli bu kebap ince çekilmiş kuzu veya dana etiyle, özel karışım baharatla hazırlanır; Adana'da mekan sormak yerine kalabalık olan yere gir — bu şehirde boş güzel yer pek yoktur. Şehrin gece hayatı da güçlüdür; Seyhan Nehri kıyısı akşam yürüyüşü için biçilmiş kaftan.