Gümüşhane → İstanbul

İlk günün finalinde Erzincan'dayız. Şehre girer girmez farklı bir Türkiye seni karşılayacak; geniş bulvarlar, modern düzen, düşük yapılaşma. Bunun bir sebebi var: 27 Aralık 1939 sabaha karşı saat 02:00 civarında 7.8 büyüklüğünde bir deprem şehri yerle bir etti; resmi rakamlara göre 32.962 can kaybı, eski tarihi doku neredeyse tamamen kayboldu. Bugünkü Erzincan o depremden sonra yeniden inşa edilmiş bir şehir. Aracını şehir merkezine bırak, Cumhuriyet Meydanı çevresinde otuz dakika yürü. Erzincan'ın asıl güzelliği aslında dışarıda — Karasu vadisi ve Munzur dağlarının kuzey eteği. Bu gece Erzincan'da kalıyoruz; akşam yemeği için Erzincan tulum peyniri yöresel imza tat.

İkinci günün finalinde Sivas'tayız — Anadolu Selçuklu medrese sanatının başkenti. Şehir merkezinde üç yapı yan yana duruyor. Önce Çifte Minareli Medrese'ye git — 1271'de inşa edilmiş, iki minarenin arasındaki dramatik taç kapı seni karşılayacak. Sonra hemen yanındaki Şifaiye Medresesi'ne yürü; 1217'de Anadolu Selçuklu sultanı I. İzzeddin Keykavus tarafından yaptırılmış, dönemin en gelişmiş tıp medreselerinden biri. Üçüncü olarak Gök Medrese — yine 1271, Sahip Ata Fahrettin Ali'nin yaptırdığı, çini ve taş işçiliği ile ünlü. Bu üç yapıyı bir saatte ziyaret edebilirsin. Akşam etli ekmek klasiktir.

Yozgat'a girer girmez göreceksin: ortam bambaşka — geniş Anadolu yaylasının ortasında küçük, sade bir il merkezi. Şehrin asıl ikonu Çapanoğlu Büyük Camii; 1779'da Çapanoğlu Mustafa Bey tarafından yapımına başlanmış, 1789'da tamamlanmıştır. Çapanoğlu ailesi 18. yüzyılda Bozok bölgesinin mütesellimleri olarak Yozgat'a hakim olmuş. Cami geç Osmanlı barok üslubunda. Aracını cami önündeki meydana çek, on beş dakika içinde dolaşırsın. Eğer öğle saati gelmişse Yozgat'ın yöresel kuru fasulyesi denenebilir; meydan çevresindeki küçük lokantalar otantik. Ankara'ya 240 km daha var, vakit dar.

Üçüncü günün finalinde Ankara'dayız — Türkiye Cumhuriyeti'nin başkenti. Bu rotanın orta noktası, ve burada bir gece konaklayacağız. Akşamı dinlenmeye ayır; ertesi sabah Anıtkabir seni bekliyor — 9 Ekim 1944'te yapımına başlanmış, 1 Eylül 1953'te tamamlanmıştır; mimar Emin Onat ve Orhan Arda'nın eseri. Aslanlı Yol'dan yürü, 24 aslan heykeli seni karşılayacak; bu sayı Oğuz Türklerinin 24 boyunu simgeler. Sonra Şeref Holü'nde Atatürk'ün lahti önünde bir an dur. Eğer enerjin varsa Ankara Kalesi'ne çık — Galat, Roma, Bizans, Selçuklu, Osmanlı katmanlı bir kale, tepeden şehrin tamamı görünür.

Bolu'ya girer girmez fark edeceksin: hava değişti. Burası Türkiye'nin çam ormanları başkenti — etrafında Köroğlu Dağları, Bolu Dağı, Abant Gölü, Yedigöller. Şehrin antik adı Bithynion, sonra Roma döneminde Claudiopolis; ama buranın asıl tarihi figürü Antinous (yaklaşık MS 111-130) — Roma imparatoru Hadrian'ın sevgilisi, Bithynion'da doğmuş, Mısır seferinde Nil'de öldükten sonra Hadrian onu tanrı ilan etmiş. Ben her bu rotayı yaptığımda Bolu'da kısa bir mola veririm — bir bardak çay, biraz ormanlık hava. Abant Gölü Bolu'nun 35 km güneyinde; eğer ekstra bir günün varsa harika bir yan gezi olur ama bu rotada vakit dar. Kalan rota İstanbul'a — son 170 kilometre.

Sapanca'ya girer girmez ortam değişti — Bolu'nun yoğun çam ormanları geride, şimdi geniş bir gölün kıyısındasın. Sapanca Gölü, 48 kilometre kare yüzey alanı ile Marmara Bölgesi'nin önemli tatlı su göllerinden, ve İzmit-Adapazarı havzasının ortasında bir vaha. İlçe merkezi göl kıyısında küçük bir kasaba; çayhaneler, balıkçı tezgahları, sahil promenadı. Burada kısa bir mola ver — yarım saat yeter. Aracını çek, göl kıyısına in, bir bardak çay iç. Yarım saat sonra TEM otoyolundasın, trafik artıyor.

Vardık. Dört gün önce Gümüşhane'nin Harşit kıyısındaydık, şu an İstanbul'un tarihi yarımadasının kalbindeyiz. Sultanahmet meydanına çık, gözünü çevir; sağında Ayasofya, solunda Sultanahmet Camii, ikisinin arasında binlerce yıllık bir imparatorluk nefes alıyor. Önce Ayasofya'ya yürü — 537'de Bizans imparatoru Justinianus tarafından inşa edildi, 916 yıl boyunca Doğu Roma'nın baş kilisesiydi; 1453'te Fatih Sultan Mehmed'in fethinden sonra camiye dönüştürüldü, 1934'te Atatürk tarafından müzeye alındı, 2020'de yeniden cami olarak ibadete açıldı. Mimari boyutları muhteşem — kubbenin çapı 31 metre, yüksekliği 55 metre. Sonra Sultanahmet Camii'ne yürü — 1609-1616 arasında I. Ahmed için Mimar Sedefkar Mehmed Ağa tarafından yapıldı; altı minaresi ile o dönem dünyada eşi yoktu. Akşamı Galata Kulesi'nin tepesinden bitir — 1348'de Cenevizliler tarafından inşa edildi, 67 metre yüksekliğinde.